WILLAERT, ADRIAAN (ca. 1490 – 1562): SLEUTELFIGUUR IN DE WESTERSE MUZIEK

Als een der belangrijkste vertegenwoordigers van de vierde generatie der Nederlandse Scholen ging de in Brugge geboren Willaert in Parijs rechten studeren, maar wijdde zich vervolgens onder leiding van Jean de Hollingue Mouton geheel aan de muziek. Van 1522 tot 1525 was hij in dienst van Alfonso I d’Este, hertog van Ferrara en vervolgens werd hij van 1525 - 1527 zanger in de kapel van aartsbisschop Ippolito II d’Este in Milaan. In 1527 werd hij kapelmeester van de San Marco in Venetië waar hij afgezien van een paar reizen naar de Zuidelijke Nederlanden in 1542 en 1556 onafgebroken bleef.

Tot zijn leerlingen behoorden Cypriaan de Rore, Andrea Gabrieli, Nicolai Vicentino en Zarlino. Zij oeuvre omvat tien missen, motetten, hymnes, magnificats, psalmen, chansons, madrigalen, Napolitaanse villanella’s maar ook driestemmige instrumentale fantasieën, luittranscripties en ricercares: de oudst bekende voorbeelden van meerstemmige, onafhankelijke instrumentale muziek.

Willaerts stijl is een versmelting van de Nederlandse met de Italiaanse polyfonie onder Franse invloed. Hij maakte gebruik van de technieken van cantus firmus, canon en vrije imitatie. Willaert wordt beschouwd als de stichter van de Venetiaanse school en in zijn werk zijn reeds de kenmerkende eigenschappen van de Venetiaanse concerterende kerkmuziek aanwezig: het concerterend beginsel van alternerende klankgroepen (dubbelkoren, cori spezzati), het echoprocédé en de contrasten van klankkleur. Zo was Willaert in de eerste helft van de zestiende eeuw een sleutelfiguur in de Westerse muziek.

Selectieve discografie

Ave Maria; Magnificat sexti toni; Missa Christus resurgens. Oxford Camerata o.l.v. Jeremy Summerly. Naxos 8.553211.